[Đề xuất Kỷ lục Việt Nam] Huỳnh Phương Đỏ - Nghệ nhân chế tác gốc tre nghệ thuật nhiều nhất

12-11-2017

(Kỷ lục - VietKings) Đến với Hội An, ngoài những ngành nghề thủ công quen thuộc như nghề làm đèn lồng, nghề gốm Thanh Hà, nghề mộc Kim Bồng, tại đây còn một ngành nghề khác cũng độc đáo không kém đó chính là nghề điêu khắc tượng từ gốc tre của nghệ nhân Huỳnh Phương Đỏ. Anh được xem là cha đẻ của nghề tạc tượng bằng gốc tre.

Từ những gốc tre vô tri vớt được trong một trận lụt, một nghệ nhân ở phố cổ Hội An (Quảng Nam) đã chế tác thành nhiều sản phẩm điêu khắc độc nhất vô nhị.
 
Nghệ nhân Huỳnh Phương Đỏ hiện sinh sống tại phường Cẩm An, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam. Ấn tượng đầu tiên về anh là một người đàn ông với thân hình nhỏ bé, làn da đen rám nắng và hàm răng bị sún gần hết.

 

 

Trước khi bén duyên với nghề độc đáo này, anh Đỏ theo học nghề điêu khắc gỗ. Do thu nhập không đủ sống, anh phải đi bán bánh chưng và bắp luộc để trang trải sinh hoạt. Sau khi lập gia đình, cuộc sống của anh cũng không khá hơn nên phải bươn chải qua rất nhiều nghề. 

Cuối năm 2002, một trận lụt ở Hội An đã khiến cuộc đời anh rẽ sang một hướng khác với nhiều bất ngờ thú vị. Sau cơn lụt, nước từ sông Thu Bồn mang các gốc tre trôi dạt trước bến sông Hoài gần nhà anh, vốn là người có kiến thức về nghề mộc, anh nãy ra ý tưởng điêu khắc các gốc tre thành những hình thù đẹp mắt.

 

 

Qua đôi tay khéo léo và nhãn quan nhạy bén của anh, các gốc tre vô tri, vô giác bỗng chốc biến thành những tác phẩm nghệ thuật độc đáo. Nhờ óc sáng tạo và trí tưởng tượng phong phú của anh, những khuôn mặt của Bồ Đề Đạt Ma, Quan Công, Phúc - Lộc - Thọ... hiện ra rất mộc mạc và đầy thần thái. Cũng từ lúc đó, anh quyết định dồn hết tâm huyết vào nghề.

 

 

Năm 2004, tình hình khả quan hơn, anh mở một cơ sở chế tác kèm trưng bày ngay tại số nhà 26 Bạch Đằng, đây là ngôi nhà của bà nội anh. Căn nhà của anh Đỏ trưng bày vô số khuôn mặt các danh nhân lịch sử được chế tác từ những gốc tre khô. 

 

 

Theo anh Đỏ, để tạo ra được một sản phẩm hoàn chỉnh phải mất thời gian dài 6 tháng ngâm gốc tre dưới bùn. Tiếp theo phải xử lý hết đất đá bên trong, vệ sinh sạch sẽ và sau đó phơi khô hơn 10 nắng, rồi mới tiến hành tạo hình dựa vào thế đã có sẵn…Ngoài ra, để đi tìm những gốc tre ưng ý về chế tác là cả một quá trình công phu và đầy vất vả. “Đào gốc từ đất cát thì dễ hơn ở nơi có đất sét, đất thịt. Tuy nhiên, những gốc tre được lấy từ đất sét, đất thịt thường đẹp hơn, cứng cáp hơn, đặc biệt là có kiểu dáng độc hơn nhiều” - anh chia sẻ.

 

Từ những gốc tre khô sần sùi, vô tri anh đã chế tác thành nhiều sản phẩm điêu khắc độc nhất vô nhị.

 

Một số du khách còn thuê anh tạc tượng từ chính chân dung của họ. Hiện tại cơ sở của anh bán được từ 300 đến 400 tác phẩm mỗi ngày với giá 150.000 – 250.000 / sản phẩm tùy theo mức độ tinh xảo.

 

 

Anh Đỏ cho biết việc điêu khắc trên tre có nhiều nét tương đồng với điêu khắc trên gỗ nhưng đòi hỏi sự khéo léo bởi thao tác khó hơn. Tùy hình dạng của mỗi gốc tre, nghệ nhân phải có cách chế tác phù hợp, tận dụng triệt để những đường nét độc đáo, tự nhiên. Bên cạnh đó, để thổi hồn vào sản phẩm, ngoài kiến thức lịch sử, nghệ nhân phải có óc thẩm mỹ, đặt biệt là sự sáng tạo. Chịu khó nghiên cứu và mạnh dạn thử nghiệm, anh Đỏ đã cho ra đời những sản phẩm hết sức độc đáo, thể hiện thần thái của từng nhân vật. Ngoài những sản phẩm truyền thống, để thu hút du khách, anh còn chế tác thêm một số sản phẩm mới hoặc làm theo yêu cầu, chủ yếu là danh nhân nước ngoài.

Việc điêu khắc thì dễ nhưng để đi tìm những gốc tre ưng ý mang về chế tác là cả một quá trình công phu và đầy vất vả. 

 

Độc đáo những gốc tre “hóa” tiên bụt dưới đôi bàn tay của “dị nhân” ở phố cổ Hội An

Cửa hàng trưng bày những sản phẩm bằng gốc tre độc đáo của tỷ phú “Đỏ tre” (Ảnh: Khương Mỹ)

 

Một ngày anh Đỏ có thể tạo dáng cho hơn 15 gốc tre loại thường, mỗi gốc có thể bán với giá từ 100.000 đồng đến 1 triệu đồng. Đối với nhiều gốc tre có thế lạ, anh phải mất ít nhất 1 buổi, thậm chí cả tuần để cho ra tác phẩm ưng ý và giá tất nhiên sẽ rất cao, có khi đến vài triệu đồng. Những sản phẩm độc đáo, mới lạ do anh làm ra không đủ bán, đơn đặt hàng từ các thành phố lớn như Đà Nẵng, TP HCM tới tấp. Nhiều du khách nước ngoài đến thăm Hội An tỏ vẻ thích thú với những tác phẩm nghệ thuật tinh xảo làm từ gốc tre của anh Đỏ và thường mua về tặng người thân.

 

Tác phẩm từ gốc tre vô hình thành những món quà lưu niệm đầy ý nghĩa và truyền thống. Điểm thú vị là những sản phẩm anh làm ra là độc nhất, lạ và không ai có thể cạnh tranh vì đây là nghề do chính anh sáng tạo ra.

 

 

Từ một ý tưởng mưu sinh, anh Đỏ đã bén duyên với cái nghiệp tạc tượng gốc tre. Giờ đây, anh trở thành người nghệ nhân tài hoa, một doanh nhân thành đạt đang làm giàu trên chính quê hương của mình. Anh đã sáng chế nên hàng trăm kiệt tác độc đáo từ những gốc tre tưởng chừng như bỏ đi, tạo cho mình một cơ ngơi bề thế, một thương hiệu độc tôn trong làng nghề điêu khắc Việt Nam.

Cây tre là hình ảnh rất đỗi quen thuộc, thân thương trong đời sống của người Việt Nam, gắn liền với những sinh hoạt hằng ngày. Ngành nghề độc đáo và đầy sáng tạo này của anh Huỳnh Phương Đỏ không chỉ góp phần lưu giữ nét văn hóa truyền thống của người Việt mà còn giúp nghề điêu khắc không bị mai một trong xã hội hiện đại.

Ngọc Châu - Kyluc.vn (Tổng hợp thông tin)

 

Bảo tàng Kỷ lục Việt Nam mobile
Pepsi
VQG Phong Nha
Tổ chức Kỷ lục Châu Á
THE FUTURE IS NOWI
Viện Top Thế giới
Tổ chức Kỷ lục Đông Dương
VINHOME
Tổ chức Kỷ lục Hoa Kỳ