[Viện Kỷ Lục Châu Mỹ (AMRI) - Đề Cử - P.365] - Salmon Creek Dam (Mỹ): Đập vòm góc tâm không đổi có bán kính biến thiên đầu tiên trên thế giới

24-03-2021

(Kyluc.vn - Worldkings.org) Nói đến thiết kế đập vòm, thì có hai loại hình thù cơ bản. Đó là vòm với bán kính không đổi và vòm với góc không đổi, thiết kế sau có phần phức tạp hơn.

Đập vòm góc không đổi (constant angle arch dam) là một loại đặc biệt của đập vòm bán kính biến thiên, trong đó góc trung tâm của vòng vòm ngang có độ lớn như nhau ở mỗi độ cao.

Minh chứng cho loại đập vòm này là con đập vòm Salmon Creek với chất liệu bê tông. Con đập nằm ở Salmon Creek, cách 4.8 km về phía tây bắc của thành phố Juneau, tỉnh Alaska. Được xây dựng vào năm 1914, đây chính là con đập vòm góc tâm không đổi có bán kính biến thiên đầu tiên trên thế giới.

Nói đến thiết kế đập vòm, thì có hai loại hình thù cơ bản. Đó là vòm với bán kính không đổi và vòm với góc không đổi, thiết kế sau có phần phức tạp hơn. 

Đập vòm Salmon Creek được biết đến với thiết kế vòm góc không đổi nhưng với dạng bán kính biến thiên. Đối với thiết kế này, phần góc mở trung tâm luôn không đổi trong khi phần bán kính vòm thay đổi từ phần đáy tới đỉnh đập, sự gia tăng về phía đỉnh sẽ tỷ lệ với sự gia tăng của chiều rộng của hẻm núi.

Thêm vào đó, theo lý thuyết của thiết kế vòm không đổi, việc vận hành vòm ở phần đáy của đập sẽ tạo ra sức ép cực đại ở đáy. Thế nên việc xây dựng loại hình đập này tốt hơn hết là phải chọn hẻm núi có dạng hình chữ V. So với dạng thiết kế vòm bán kính không đổi thì thì thiết kế này tiết kiệm vật liệu xây dựng hơn.

Kể từ khi con đập được xây dựng, đã có hơn 100 loại đập như vậy được xây dựng trên khắp thế giới. Con đập được xây dựng bởi công ty khai thác Alaska-Gastineau, nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng năng lượng điện cho công tác khai thác.

Con đập tiếp tục được dùng tối ưu cho hoạt động sản xuất thủy điện, bên cạnh là một trong những nguồn nước uống quan trọng cho lĩnh vực nông sản và đánh bắt cá của thành phố Juneau. Khi được xây dựng, việc áp dụng bản thiết kế này cho con đập đã giúp giảm chi phí tới 20% bởi vì tốn ít bê tông để xây dựng con đập. 

Theo Liên minh Kỷ lục Thế Giới (Worldkings.org)

Do AMRI đề cử


Kiến Trung (sưu tầm và biên dịch) (nguồn ảnh: internet)

 

Bảo tàng Kỷ lục Việt Nam mobile
Pepsi
Tổ chức Kỷ lục Châu Á
Viện Top Thế giới
Tổ chức Kỷ lục Đông Dương
Tổ chức Kỷ lục Hoa Kỳ