[Vietmaster - Đề xuất Kỷ lục - P.130] Làng Đông Cứu (Hà Nội): Làng nghề duy nhất ở Việt Nam còn giữ nghề thêu áo long bào

10-08-2019

(Kỷ lục - VietKings) Làng Đông Cứu (xã Dũng Tiến, huyện Thường Tín, Hà Nội) từ lâu được biết đến là một làng nghề thêu truyền thống có lịch sử từ rất lâu đời. Trước đây làng chuyên thêu long bào, áo mão cho quan chức, quý tộc triều đình và là nơi duy nhất chuyên lĩnh vực này. Cùng với sự phát triển của lịch sử, nghề thêu long bào cũng dần mất đi cùng với những triều đại phong kiến. Hiện nay, chỉ có Đông Cứu là làng nghề duy nhất cả nước còn giữ nghề thêu long bào.

Làng thêu Đông Cứu có lịch sử từ rất lâu đời. Theo thời gian ghi trên bản sắc phong, làng thêu có sớm nhất là dưới triều Vua Lê Cảnh Hưng (1746). Theo thần tích của làng và bản sắc phong của các triều vua Việt Nam, làng thờ ông Lê Công Hành, vị Tiến sĩ thời Vua Lê Thần Tông (1637), làm tổ nghề thêu. Khi ông đi sứ phương Bắc, có học được kĩ thuật thêu của người phương Bắc nên khi về đã truyền dạy cho dân, trong đó có dân làng Đông Cứu. 

Trước đây làng chuyên thêu long bào, áo mão cho quan chức, quý tộc trong triều và là nơi duy nhất ở miền Bắc chuyên lĩnh vực này. Các làng thêu nổi tiếng khác như Quất Động không chuyên nên chất lượng không thể bằng Đông Cứu. Hiện nay, nơi đây là nơi duy nhất còn giữ được nghề thêu này.

 

 

Nghề thêu ở làng Đông Cứu vốn có nguồn gốc từ nghề bắt nét kim tuyến, thợ thêu ở đây đã từng được vua Nguyễn mời vào Huế để lập thành một đội chuyên thêu các trang phục hoàng cung. (Nguồn hình: Internet)

 

 

Có thời điểm, họa tiết trang trí trên mũ đầu phượng tưởng như bị thất truyền, nhưng qua đôi tay của người thợ thêu Đông Cứu đã được phục hồi, làm nên một nét tinh hoa cho làng nghề này. (Nguồn hình: Internet)

 

 

Đối với làng Đông Cứu, đặc trưng là thêu kim tuyến trên long bào, hay còn được gọi là lối thêu cổ. Người nghệ nhân sử dụng sợi kim tuyến để thêu các đường bao và đường viền của họa tiết, như vẩy rồng, vân mây, họa tiết trang trí… Khi hoàn thành sợi kim tuyến óng ánh tạo cảm giác bắt mắt, sống động hơn nhiều so với chỉ mầu thường. (Nguồn hình: Internet)

 

 

Bên cạnh đó, thêu Đông Cứu còn có nhiều kỹ thuật đặc trưng khác như nhồi đặc, thêu quắn, nhồi vòng quanh kim tuyến… Các kỹ thuật này kết hợp với nhau tạo ra các từ ngữ rất chuyên môn như “chênh lề”, “ghệch độn” chỉ có người thêu ở trình độ cao, thâm niên mới có thể thực hiện được. (Nguồn hình: Internet)

 

 

Đối với kĩ thuật thêu, phối màu là một điều quan trọng tạo nên bức thêu đẹp, khẳng định được tay nghề người thợ. Đối với những tay thợ giỏi, trên sản phẩm thêu bao giờ cũng phải đảm bảo nghiêm ngặt chân mũi chỉ đều đặn, cánh chỉ như quyện lấy nhau, đường thêu mềm mại. (Nguồn hình: Báo ảnh Việt Nam)

 

 

Người Đông Cứu có bàn tay rất khéo, chỉ cần vẽ phác những đường mẫu trên vải bằng phấn mờ là người thợ có thể cầm kim thêu và chỉ sau một thời gian ngắn tấm vải đã hiện lên những bức tranh sinh động. Bảo tồn và phát huy những mẫu thêu cổ là điều mong ước và tâm huyết của nhiều nghệ nhân. (Nguồn hình: VTV1HD)

 

 

Nghề thêu tuy vất vả nhưng đem lại một khoản thu nhập không nhỏ cho người dân nơi đây. Việc phát triển nghề thêu vừa giúp ổn định kinh tế, vừa khôi phục, bảo tồn những mẫu thêu cổ xưa xem ra cũng là một hướng đi mới của làng Đông Cứu hôm nay. (Nguồn hình: Internet)

Với những nét đặc biệt, có ý nghĩa đối với văn hóa và lịch sử của địa phương nói riêng và cả nước nói chung, Làng Đông Cứu (Hà Nội) đang trong giai đoạn được Văn phòng Đề cử Kỷ lục Việt Nam - Viện Kỷ lục Việt Nam thiết lập hồ sơ đề xuất kỷ lục: Làng nghề duy nhất ở Việt Nam còn giữ nghề thêu áo long bào.

Văn phòng Đề cử Kỷ lục Việt Nam - Viện Kỷ lục Việt Nam (Tổng hợp thông tin)

 

Bảo tàng Kỷ lục Việt Nam mobile
Pepsi
VQG Phong Nha
Bia hơi Hà Nội
Vietjetair
Công viên châu Á
Nissin
Làng sen Việt Nam
Tổ chức Kỷ lục Châu Á
THE FUTURE IS NOWI
Viện Top Thế giới
Tổ chức Kỷ lục Đông Dương
VINHOME
Tổ chức Kỷ lục Hoa Kỳ