[Vietmaster - Đề xuất Kỷ lục - P.84] Làng Nho Lâm (Nghệ An): Làng rèn sắt lâu đời nhất Việt Nam

17-07-2019

(Kỷ lục - VietKings) Làng Nho Lâm (xã Diễn Thọ, huyện Diễn Châu) nằm bên dòng sông Sắt là nơi có nghề luyện, đúc sắt lâu đời và được biết đến như là đất tổ nghề rèn.

Làng Nho Lâm thuộc xã Diễn Thọ (Diễn Châu, Nghệ An) nằm sát bên dòng sông Sắtêm đềm chảy qua xã Diễn Thọ – nơi có nghề rèn sắt lâu đời nổi tiếng ở nước ta. Theo "Nho Lâm phong thổ ký" từ khi sinh ra làng Nho Lâm đã có nghề luyện quặng sắt mà bà con gọi là quánh. Ngày xưa những người luyện quánh phải tổ chức thành phường còn gọi là phương Quánh hay là phường Lò Hồng.

Có rất nhiều sự tích liên quan đến ngôi làng và tướng Cao Lỗ xung quanh việc ông là ông tổ nghề rèn của Việt Nam. Ngày nay, làng Nho Lâm trở thành trung tâm của vùng. Cao Lỗ được nhân dân lập đền, tôn thờ làm Thành hoàng, với tên hiệu là Lư Cao Sơn. Ông được coi là thánh tổ của nghề rèn.

Hàng năm, cứ đến ngày rằm tháng giêng, dân làng Nho Lâm lại tổ chức lễ tế Lư Cao Sơn. TS Lại Văn Tới khẳng định, nghề rèn sắt đã có ở Nho Lâm từ khi Cao Lỗ về lập làng. Và đây cũng là nơi phát tích nghề rèn sắt đầu tiên ở nước ta. (Nguồn hình: Internet)

Khi nghề luyện sắt thành thịnh, cả xã Nho Lâm có trên 400 lò hông. Mỗi lò chừng 10 người gồm: một thợ cả, một thợ phó, còn nữa là thợ phụ, rèn đập sắt chai, tiếp than, tiếp quặng và cả các việc khác. Người làng kể rằng lò hông quá nhiều nên không đủ nơi thải lượng xỉ sắt quá lớn, đường sá, ruộng vườn, lòng đất đều tràn ngập xỉ sắt. (Nguồn hình: Internet)

Để thành nghề, những người thợ rèn phải trải qua quá trình học nghề khổ luyện vất vả. Bài học đầu tiên là học cách chịu đựng được sức nóng của lò nung luôn đỏ lửa. Mà đâu chỉ có vậy, người thợ rèn Nho Lâm còn phải đi hàng chục cây số để thu thập quặng, lên rừng đốn củi về đốt lò. Rèn sắt trong lửa, cũng chính là rèn người. (Nguồn hình: Internet)

Nay, cùng với sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật khiến việc chế tạo các công cụ bằng sắt để phục vụ sản xuất hay vật dụng hàng ngày trở nên hết sức đơn giản với chỉ vài nhịp dập của máy móc. Vậy nên làng nghề Nho Lâm cũng mai một dần, đến nay chỉ còn một số ít người theo được nghề tổ. Trong ảnh là những bức tường rào xây bằng gạch táp lô làm từ xỉ sắt ở Diễn Thọ (Diễn Châu. (Nguồn hình: Báo Nghệ An)

Ngày nay, nghề thợ rèn dần trở thành một nghề cổ không còn thông dụng như trước nữa. Việc chế tạo một công cụ bằng sắt không còn vất vả như xưa. Thế nhưng những hoài niệm về một nghề tổ gắn liền với đời sống của nhân dân lao động cũng như những thời khắc trọng đại của đất nước. (Nguồn hình: Internet)

Với những điểm nhấn độc đáo, Làng Nho Lâm (Nghệ An) đang trong giai đoạn được Văn phòng Đề cử Kỷ lục Việt Nam - Viện Kỷ lục Việt Nam thiết lập hồ sơ đề xuất kỷ lục: Làng rèn sắt lâu đời nhất Việt Nam.


Văn phòng Đề cử Kỷ lục Việt Nam - Viện Kỷ lục Việt Nam (Tổng hợp thông tin)

 

Bảo tàng Kỷ lục Việt Nam mobile
Pepsi
VQG Phong Nha
Tổ chức Kỷ lục Châu Á
THE FUTURE IS NOWI
Viện Top Thế giới
Tổ chức Kỷ lục Đông Dương
VINHOME
Tổ chức Kỷ lục Hoa Kỳ