Hành trình tìm kiếm những Kỷ lục bất biến của Việt Nam (P.83) Làng lụa Vạn Phúc (Hà Nội) - Làng nghề lụa lâu đời nhất Việt Nam

31-10-2020

(Kỷ lục - VietKings) Làng lụa Vạn Phúc – được mệnh danh là cái nôi lụa gấm của Việt Nam. Làng thuộc phường Vạn Phúc, quận Hà Đông, cách trung tầm Hà Nội khoảng 10km. Đây là một trong số 1000 làng nghề văn hóa đang tồn tại và phát triển tại Việt Nam. Song, hiếm làng nghề nào có truyền thống về văn hóa – lịch sử đẹp như Vạn Phúc.

Lịch sử Làng lụa Vạn Phúc
Làng lụa Vạn Phúc nay thuộc phường Vạn Phúc, quận Hà Đông. Là một làng nghề có truyền thống dệt lụa tơ tằm nổi tiếng từ ngàn năm trước. Từ xa xưa lụa Vạn Phúc đã được dùng để may quốc phục cho vua chúa.

“Lụa Hà Đông” cũng như các sản phẩm thủ công truyền thống của các làng nghề Hà Nội, thường được nhắc đến trong thơ ca xưa. Trong nhiều gia đình, khung dệt cổ vẫn được giữ lại, xen lẫn với các khung dệt cơ khí hiện đại. 

Nghề dệt được ra đời cách đây khoảng 1000 năm và vẫn đang được phát triển từng ngày. Bà Lã Thị Nga – vợ của Cao Biền – thấy vùng đất này thơ mộng đã về ngụ  tại đây, bà dạy dân cách làm lụa. Khi bà qua đời để nhớ ơn công đức của bà, dânVạn Bảo đã tôn bà làm Thành hoàng làng và lập miếu thờ. 

Lụa Hà Đông được giới thiệu lần đầu ra quốc tế tại hội chợ Marseille (1931) và được người Pháp đánh giá là loại sản phẩm tinh xảo của vùng Đông Dương. Từ 1958, lụa Hà Đông được xuất sang các nước Đông Âu. Từ 1990, mở rộng xuất khẩu ra nhiều quốc gia trên thế giới.

Làng lụa Vạn Phúc đang phát triển theo từng ngày với nhịp sống vui tươi náo nhiệt của khách du lịch đến tham quan và mua bán. Làng lụa hiện có hơn 800 hộ dân làm nghề chiếm hơn 50% số hộ dân sinh sống. Mọi người trong làng đều bắt tay chung để phát triển và giữ gìn truyền thống cũng như đưa Lụa Vạn Phúc vươn xa hơn trong thị trường tơ lụa Việt Nam và thế giới.

Lụa tơ tằm – tinh hoa dân tộc Việt
Để làm nên những sản phẩm lụa tinh xảo, người thợ phải thực hiện một quy trình sản xuất công phu như : chọn tơ, hồ sợi, dệt, nhuộm,…Ngay từ những bước chọn tơ người thợ phải khéo léo để chọn ra những sợi tơ bóng nhẵn, không bị sùi lông, sau đó mắc tơ phải lựa chọn sợi dọc sợi ngang.


Sau khi tơ thì phải đem hồ, việc này đòi hỏi người thợ phải có kinh nghiệm lành nghề lâu năm để sau khi hồ xong sợi tơ phải đảm bảo dẻo,dai,bóng. Sau khi hồ thì người thợ mang đi để dệt, nếu dệt hoa thì người thợ phải vẽ hoa lên giấy trước sau đó mới dệt. Ở khâu nhuộm thì không phải loại nào cũng đem đi nhuộm. mà có loại sẽ để luôn màu trắng ngà của sợi tơ.

 Các sản phẩm thủ công của làng nghề được từng người thợ lành nghề nhất khéo léo tỉ mỉ làm nên khi sử dụng chúng ta có thể cảm nhận được nét đặc sắc độc đáo của từng sản phẩm. Trong các loại lụa truyền thống không thể không kể đến đó chính là “Lụa vân cổ” – loại lụa cổ truyền mà hoa văn nổi trên mặt lụa mượt.


Lụa vân có đặc điểm mỏng, mềm, không nhăn. Khi mặc lên người đặc biệt không gây kích ứng da. Đặc biệt hơn nữa lụa vân nói chung và các loại lụa Vạn Phúc nói riêng có đặc tính nhẹ nhàng thoáng mát vào mùa hạ, ấm áp vào mùa đông. Tính đến nay lụa hàng vân có khoảng 30 loại vân cổ. Có thể kể đến các mẫu đặc biệt được yêu thích như: Song Hạc, Thọ Đỉnh, Tứ Quý,..


Kyluc.vn- Sưu tầm

 

Bảo tàng Kỷ lục Việt Nam mobile
Pepsi
Tổ chức Kỷ lục Châu Á
Viện Top Thế giới
Tổ chức Kỷ lục Đông Dương
Tổ chức Kỷ lục Hoa Kỳ