Mùa xuân trẩy hội chùa Yên Tử

17-02-2012

Yên Tử là ngọn núi đứng sừng sững, uy nghi, đã có biết bao tên gọi theo cảm xúc hoặc suy tôn của người đời, chẳng hạn như: Núi Voi, Bạch Vân Sơn, Phù Vân Sơn, Linh Sơn… Tuy nhiên, cái tên thông dụng nhất để gọi tên ngọn núi kỳ vĩ, chất chứa nhiều huyền thoại kỳ bí này là Yên Tử.

Hàng năm từ mồng 10 tháng giêng đến mồng 10 tháng ba âm lịch, núi rừng Yên Tử đang "yên giấc” bỗng bừng lên bởi bước chân của hàng ngàn, hàng vạn khách hành hương. Người ta đến Yên Tử để viếng Huệ Quang Kim tháp, nơi lưu giữ xá lợi của Phật hoàng Trần Nhân Tông, viếng chùa Đồng, một ngôi chùa ở độ cao hơn 1.000 mét và cũng là ngôi chùa bằng đồng lớn nhất Việt Nam. Cũng có người đến Yên Tử để chiêm ngưỡng cảnh đẹp của núi non hùng vĩ, của những loài hoa rừng, hoa phong lan nơi đây đua nhau khoe hương sắc mùa xuân.

Mây núi Yên Tử (ảnh: Võ Văn Tường)

Hai tuyến cáp treo ở Yên Tử sẽ đưa khách hành hương lơ lững trên kh��ng với cảm giác bềnh bồng giữa thực và hư. Thật chẳng nơi nào có được!…

Yên Tử trước hết là một danh sơn độc đáo của Việt Nam gắn liền với tên tuổi của các vị hoàng đế anh hùng và các thiền sư ngộ đạo.

Với mây trắng quanh năm thường ôm lấy đỉnh núi nên nhìn xa xa Yên Tử trông như một kỳ quan đang bềnh bồng giữa hư và thực. Có lẽ vì thế đã xuất sinh huyền thoại về vị đạo sĩ đi hái thuốc đã ở lại "non tiên Bạch Vân Sơn” hóa thành đá tự nghìn xưa. Về sau, nhà vua anh hùng đánh thắng giặc Nguyên - Mông và là sơ tổ thiền phái Trúc Lâm Yên Tử là Trần Nhân Tông đã đem lại cho danh sơn này nguồn sống mới và những trang sử đời lẫn đạo lưu truyền mãi đến nay.

Đường lên Yên Tử (ảnh: Võ Văn Tường)

Đứng ở Dốc Đỏ, thị xã Uông Bí dõi mắt nhìn về phía Yên Tử, hai trái núi Cửa Ngăn như khép lại, nhưng càng tới gần chúng càng tách rời nhau, mở ra một khoảng không gian bao la, hùng vĩ. Ở đó đỉnh núi Yên Tử lộ ra, hiện hình sừng sững như một con voi nằm phủ phục cho nên người xưa dựa vào thế núi đặt tên núi là Tượng Sơn (Núi Voi). Và nhờ ngọn núi này nằm án ngữ nên hơi nước từ biển Đông theo gió về gặp núi ngưng tụ tạo thành mây trắng quanh năm giăng phủ. Vì thế, núi còn có tên gọi là Bạch Vân sơn.

Vậy còn tên Yên Tử?

Tương truyền, cách đây hơn hai ngàn năm có một vị đạo sĩ từ phương Bắc tên là Yên Kỳ Sinh, sau khi tu tiên đắc đạo đã tìm đến núi này hái thuốc luyện đan "trường sinh bất lão”. Khi ông mất hóa thành tượng đá đứng trên đỉnh núi. Người dân thời ấy lấy tên vị đạo sĩ đặt tên cho núi gọi là núi Thầy Yên hay Yên Tửsơn.

Núi Yên Tử có đỉnh cao 1.068 mét so với mực nước biển. Đây là đỉnh cao nhất của dãy núi vòng cung Đông Triều thuộc địa bàn hai xã Phương Đông và Thượng Yên Công, thị xã Uông Bí.

Cảnh trí thiên nhiên toàn vùng Yên Tử sơn đẹp tuyệt vời với những chùa, am, tháp cổ nằm trong phạm vi gần 2.700 hecta rừng. Theo thống kê, hiện nay ở Yên Tử còn 274 cây tùng có độ tuổi trên dưới 700 năm trồng dọc theo hai bên đường từ chân núi lên gần tới đỉnh.

Qua khỏi đường tùng là điểm dừng chân thứ nhất của du khách: Huệ Quang Kim tháp hay Tháp tổ. Tháp Huệ Quang có bệ tạc đài sen 102 cánh, chạm nổi trang trí dây hoa. Tầng đầu mở cửa hướng chính Nam, bên trong thờ tượng Trần Nhân Tông ngồi thiền ở thế liên hoa, vẻ mặt thanh cao, trí huệ, cảm thông và dung dị. Tượng được tạc bằng đá cẩm thạch, cao 62 cm. Cả pho tượng thờ cùng Lăng tháp được xây dựng một năm sau ngày vua Trần nhập niết bàn, tức vào năm 1309. Đây là ngôi tháp lớn và đẹp nhất trong số 97 tháp của Vườn tháp Yên Tử.

Tượng đá Phật hoàng Trần Nhân Tông

Điểm dừng chân thứ hai của du khách là chùa Hoa Yêntọa lạc trên triền núi nhô ra tựa trán rồng. Xưa kia, chùa có nhiều tên: Vân Yên, chùa Chính, chùa Cả…Đến đời vua Lê Thánh Tông, trong khi du hành Yên Tử, lúc vãng cảnh chùa Vân Yên thấy ở đây trăm hoa đua nở nên đã đổi tên chùa thành Hoa Yên.Đây là ngôi chùa mà cả ba vị Tổ Trúc Lâm Yên Tử: Trần Nhân Tông, Pháp Loa và Huyền Quang đều trụ trì ở đây.

Điểm dừng chân cuối cùng của khách hành hương là chùa Đồng, tọa lạc trên đỉnh núi Yên Tử. Đây là ngôi chùa bằng đồng lớn và độc đáo nhất Đông Nam Á, có chiều dài 4,6m, rộng 3,6m, cao 3,35m và nặng 70 tấn (đã được Trung tâm Sách kỷ lục Việt Nam xác lập kỷ lục). Trong chùa, tôn trí tượng Phật Thích Ca Mâu ni ngự trên đài sen và 3 pho tượng Trúc Lâm Tam Tổ: Trần Nhân Tông, Pháp Loa và Huyền Quang.

Chùa Đồng

Đến với núi rừng Yên Tử vào mùa Xuân, khách hành hương sẽ ngẩn ngơ, thích thú vô cùng khi nhìn thấy từng cụm hoa phong lan nở thắm trên những thân cây cổ thụ và nhiều loài hoa rừng khác đua nhau khoe sắc, tỏa hương thơm dịu dàng, thoang thoảng… khắp cả vùng núi rừng mênh mông, bạt ngàn…

T.N.Bá
Bảo tàng Kỷ lục Việt Nam mobile
Pepsi
Tổ chức Kỷ lục Châu Á
Viện Top Thế giới
Tổ chức Kỷ lục Đông Dương
Tổ chức Kỷ lục Hoa Kỳ