TOP những món ăn truyền thống ngày Tết cổ truyền của người Việt: Canh bóng thả - Gửi gắm nguyện ước một năm vạn sự ấm êm, tưng bừng khởi sắc

15-02-2024

(VietKings) Nếu ngày Tết người miền Nam ăn canh khổ qua với ước mong mọi điều khó khăn trong năm tới có thể bay biến hết thì người miền Bắc lại chọn canh bóng thả. Có lẽ cha ông ta đã nhận ra rằng canh bóng thả với nguyên liệu phong phú và muôn vàn vị ngọt hòa quyện là phù hợp hơn hết thảy để gửi gắm nguyện ước một năm vạn sự ấm êm, tưng bừng khởi sắc.

 

Canh bóng thả là một món ăn đặc sắc của ngày Tết, một trong bốn bát tượng trưng cho "tứ trụ" không thể thiếu trên mâm cỗ: Bóng, vây, măng, miến. Gọi là "canh bóng thả" vì nguyên liệu chính của món ăn là từ da lợn, nhìn vào trông giống như những chiếc bóng thả trên mặt bát canh. Canh bóng thả không chỉ gói trọn mùa xuân, còn là biểu trưng cho sự thanh tao của ẩm thực cổ truyền miền Bắc.

 

Trong mâm cỗ Tết, canh bóng luôn ở vị trí khiêm nhường, không hào nhoáng như đĩa gà luộc và bát canh măng, song là món ăn không thể thiếu.

 

"Bóng" là phần bì heo (da lợn) qua rất nhiều công đoạn tỉ mỉ mới có thể dùng để nấu canh. Theo lối xưa, phần bì được chọn trước hết cần cạo sạch lông, mà phải là cạo chín bằng nước sôi, sau là lạng hết mỡ còn sót dưới bì. Lạng càng khéo, bì càng trong và không bị vương mùi ngầy ngậy của mỡ. Điều này tối quan trọng, vì dù canh bóng lấy nguyên liệu chính là bì lợn, nhưng phải nấu sao để ra được vị trong thanh, nhẹ nhõm chứ không mỡ màng, kẻo khi ăn cùng món canh măng móng sẽ dễ ngán.

 

Dấu ấn của sự cầu kỳ, chỉn chu hiện lên ngay từ khâu chuẩn bị nguyên liệu. Những thứ giản đơn, nhưng qua bàn tay khéo léo, tinh tế của bà, của mẹ lại trở thành một món ăn thanh nhã, tinh hoa của cả một nền ẩm thực cổ truyền.

 

Để mùi hôi trên bì hết hoàn toàn và miếng bóng trắng, người nội trợ sẽ bóp bì cùng gừng đập dập giã nhỏ vào rượu trắng. Cũng như công đoạn trên, làm càng kĩ, miếng bóng bì mới càng tươi tắn thơm ngon. Công đoạn cuối cùng là phơi bì heo ngoài nắng cho khô, sau đó đem nướng để miếng bì nở phồng lên. Lúc này trên mặt bì mới rộp các bong bóng, nổ chín vàng ươm. Sau nhiều bước như vậy thì mới ra được thành quả là miếng bóng khô đanh, dành để làm các món canh, món xào trong những dịp trọng đại của gia chủ. Người nấu sẽ ngâm bóng, bóp gừng, rượu thêm một lần nữa. Khâu chuẩn bị bóng bì phức tạp, nhưng phải "tinh" như vậy thì mới ra hết được hồn của một món ăn tưởng chừng là mộc mạc, đơn giản.

 

Bát canh bóng ngày xuân còn ẩn chứa những tinh tế và cầu kỳ của nếp nhà xưa, với tôn chỉ rằng mọi công việc bếp núc đều cần chỉn chu, và một món ăn thì cần muôn phần tầng lớp, không chỉ là bài trí, hương vị, mà còn là chiều sâu tinh thần được gửi gắm trong đó.

 

Bát canh bóng thả để hoàn thiện, ngoài miếng bì phải sơ chế tốn công tốn sức thì còn rất nhiều các nguyên liệu khác, âu là đỡ tốn sức hơn, nhưng độ tinh xảo tỉ mẩn thì vẫn ngang bằng. Nước dùng thường là nước ninh gà, thêm tôm nõn, hạt sen, nấm hương. Phần nhân có giò sống cùng các loại chân tẩy gồm súp lơ, cà rốt, su hào. Các loại rau củ này đều phải được tỉa hoa, thái lát đều tăm tắp. Trong thói quen của các bà nội trợ ngày xưa, những rau củ quả khi bày biện phải cắt tỉa cầu kỳ, nhưng nhất thiết không được bỏ phí đi phần nào. Phần rau củ không tròn trịa sẽ thái lát cho món xào, hoặc ninh nước cho thêm vị ngọt thanh lành.

 

Canh bóng là tổng hòa của cái ngon mắt và ngon miệng trong ẩm thực dân tộc. Trong mâm cỗ Tết linh đình, món canh bóng thả luôn có một vị trí khiêm nhường, không hào nhoáng nổi bật như đĩa gà luộc và không nức mũi thơm lừng lên như bát canh măng. Vậy nhưng món ăn này vẫn mời gọi, quyến rũ.

 

Trên mặt bát canh là vài miếng bóng cắt hình quả trám sắp gọn gàng thành hình cánh hoa, bên dưới điểm đủ màu của chân tẩy, không một sắc thừa và chẳng một sắc thiếu. Nhìn miếng bóng óng lên trong làn nước dùng trong veo và bát canh hài hòa đủ vị, thật không khỏi nghĩ về những bức tranh Đông Hồ giấy điệp lấp lánh được bày bán khắp nơi mỗi dịp Tết về. Sự so sánh này so bề cũng hợp lý, bởi nếu như tranh Đông Hồ vốn để bày biện như lời chúc năm mới bình an, tốt lành, thì bát canh bóng thả là thức không thể thiếu khi gia chủ ăn mừng dịp Tết. Còn món ăn nào đại diện cho mong cầu năm mới an khang, đủ đầy hơn là một bát canh hài hòa thịt thà rau củ, ngọt lành thơm mát như canh bóng thập cẩm?

 

 

 

Canh bóng phải được thưởng thức lúc nước dùng còn nóng, khi mùi tôm nõn, nấm hương vẫn còn thơm đưa đẩy. Từ bóng tới giò sống, chân tẩy, tất cả đều được lần lượt chần chín rồi xếp ra bát. Tới khi bày mâm cúng, và lúc mọi người ngồi đủ trên bàn ăn thì người nội trợ mới chan phần nước dùng, vốn luôn được đun liu riu trên bếp để giữ độ nóng hổi. Phải đặt ra nhiều bước như vậy thay vì nấu một nồi canh thập cẩm "có gì thả hết vào" là bởi muốn giữ cho bát canh độ trong thanh nhất định, không nguyên liệu nào bị nhừ, vị ngọt của nước lẫn nhân đều vừa tới, không bị nhiệt độ của nước nóng rẫy quá độ làm mất đi phần tinh túy.

 

Gắp miếng bóng và nếm thử, vị giác như được mơn trớn bởi phần nước dùng tinh túy ngấm trong bóng trào ra, miếng bóng dai, mềm mướt đưa miệng vô cùng. Hương sắc mùa xuân nằm hết trong vị ngọt của nước dùng, nước xương ngọt lịm, tôm ngọt lừ, củ quả mùa đông ngọt thanh và nấm hương ngọt đằm, tất cả tạo nên một phong vị khó quên của bát canh ngày Tết.

 

Ngày nay trong mâm cỗ Tết, gia chủ thích món gì thì dâng cúng món ấy, cao lương mỹ vị có thể đủ cả. Song những thức đắt tiền này, dù cũng ngon lành đó, lại chẳng thể nào gợi lên phong vị của ngày lễ cổ truyền. Còn bát canh bóng thả, dù quen thuộc năm nào cũng bày lên mâm cúng, nhưng chỉ có ở bát canh ngọt lành ấy chúng ta mới tìm thấy hồn xưa nếp cũ, mới thấy xuân về mà khắc khoải bồi hồi rằng "À, hóa ra Tết đã ở ngay đây". Những mùa Tết xưa tưởng chừng đã mãi xa, nếu như không có bát canh bóng thả âm thầm níu giữ lại.


Nga Võ - VietKings (tổng hợp & biên tập, nguồn hình: Internet)

Tags: TOP những món ăn truyền thống ngày Tết cổ truyền của người Việt Canh bóng thả Gửi gắm nguyện ước một năm vạn sự ấm êm tưng bừng khởi sắc

 

VietKings và cộng đồng Kỷ lục gia Việt Nam cùng cầu nguyện cho sức khỏe của Kỷ lục gia - Nghệ sĩ Saxophone Trần Mạnh Tuấn

30-08-2021

(kyluc.vn) - Theo ghi nhận thông tin từ phía gia đình, Kỷ lục gia - Nghệ sĩ Saxophone Trần Mạnh Tuấn bị vỡ mạch máu não ngày 17-8 tại nhà riêng và hiện ông đang được điều trị tích cực tại Bệnh viện Quân y 175. Hiện tại, tình hình sức khỏe của ông đã qua cơn nguy kịch, tuy nhiên vì có nhiều bệnh nền, lại đã từng trải qua mổ thận, nên đội ngũ y bác sĩ tại đây vẫn đang theo dõi sát sao.

 

Nghệ sĩ Saxophone Trần Mạnh Tuấn

 

Trần Mạnh Tuấn là một trong những nghệ sĩ Jazz Saxophone hàng đầu Việt Nam. Ông còn được mọi người biết đến như một nhạc sĩ, hòa âm và là nhà sản xuất âm nhạc. Với Trần Mạnh Tuấn, saxophone vừa là công cụ chơi nhạc, vừa là thú sưu tập số một, gắn bó như tri kỷ.

Vào tháng 8 năm 2005, Nghệ sĩ Saxophone Trần Mạnh Tuấn đã được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam - VietKings công nhận là: Người có bộ sưu tập kèn saxo nhiều nhất Việt Nam”.

 

Ở thời điểm xác lập, Nghệ sĩ saxophone nổi tiếng nhất Việt Nam có 15 cây kèn, tưởng ít nhưng đó là cả một gia tài lớn mà anh chắt chiu dành dụm khi giá một cây kèn thấp nhất là 3.500 USD.

 

Đến nay, sau nhiều chuyến lưu diễn trên khắp thế giới đã tạo điều kiện cho ông có được một bộ sưu tập kèn lớn gồm hơn 40 cây được sản xuất ở nhiều thời kỳ khác nhau, nhiều nước khác nhau. Bộ sưu tập là cả một gia tài lớn mà ông đã chắt chiu dành dụm. Nó quý giá cả về mặt vật chất và tinh thần. Đây là khối tài sản mà Trần Mạnh Tuấn thường rất tự hào “khoe” với bè bạn và khán giả.

 

Trần Mạnh Tuấn đã truyền lửa đam mê nghệ thuật của mình cho con gái út An Trần.

 

Nhắc đến Trần Mạnh Tuấn, khán giả sẽ nhớ ngay tới hình ảnh người đàn ông mang mắt kính tối màu, lúc nào cũng nâng niu cây saxophone và hết mình trong từng giai điệu. Những chiếc kèn ông sở hữu được làm bằng tay, thân được khắc tỉ mỉ và tinh xảo. Ông Trần Mạnh Tuấn cho biết, đây là những nhạc cụ gắn bó với ông từ lúc bắt đầu sự nghiệp, theo ông đi lưu diễn hơn 60 quốc gia trên thế giới. Đa số đều được mua tại Mỹ và Pháp. Ông đã ra mắt nhiều album gây tiếng vang như Độc tấu Saxophone Trần Mạnh Tuấn (1997), Biển khát (2001), Hạ trắng (2002),Về quê (2003), Ru ta ngậm ngùi (2009)... Có thể nói ở Việt Nam, hiếm có nghệ sĩ chơi nhạc cụ nào lại có sức ảnh hưởng mạnh mẽ và được đông đảo công chúng yêu mến như Kỷ lục gia Trần Mạnh Tuấn.

Được biết, những năm qua nghệ sỹ Trần Mạnh Tuấn mang nhiều bệnh nền, bản thân ông đã hỏng cả 2 quả thận, phải ghép thận vào cơ thể và thường xuyên phải vào bệnh viện để kiểm tra sức khoẻ. Tuy nhiên Trần Mạnh Tuấn vẫn chọn cách sống lạc quan, yêu đời và sự đam mê với âm nhạc cháy bỏng của mình.

Thậm chí trong thời điểm dịch bênh Covid-19 hoành hành, nghệ sỹ Trần Mạnh Tuấn còn sẵn sàng vào các khu điều trị các bệnh nhân nhiễm COVID-19 để biểu diễn. Hình ảnh người nghệ sỹ đang mang bệnh nhưng với chiếc khẩu trang được thiết kế đặc biệt và chiếc kính chống giọt bắn vẫn cùng chiếc kèn saxophone trong những giai điệu của Quê hương, Về quê, Diễm xưa, Còn tuổi nào cho em… làm say mê hàng chục ngàn bệnh nhân F0 trong khu điều trị.

 

Cuối tháng 7 vừa qua, nghệ sĩ saxophone Trần Mạnh Tuấn gây xúc động mạnh khi biểu diễn nhạc phẩm "Quê hương" tại một bệnh viện dã chiến ở TP.HCM (ảnh: tuoitre.vn)

 

Chính hình ảnh đó, âm thanh đó đã lan tỏa tình yêu và niềm tin đến những người đang ngày đêm chiến đấu vì dịch bệnh. Đây thật sự là một hình vô cùng đẹp ảnh đẹp và là niềm tự hào của cộng đồng Kỷ lục gia Việt Nam.

Nay, khi biết kỷ lục gia Trần Mạnh Tuấn - người nghệ sĩ đáng kính trọng ấy đã và đang chiến đấu vì căn bệnh của mình tại bệnh viện 175 thật sự khiến nhiều người yêu mến nghệ thuật không khỏi đau xót, đặc biệt là Tổ chức Kỷ lục Việt Nam và cộng đồng kỷ lục gia Việt Nam.

Thay mặt đại gia đình Kỷ lục gia Việt Nam, Tổ chức Kỷ lục Việt Nam - VietKings xin chân thành gửi lời hỏi thăm sức khỏe và những lời động viên của hơn 3.500 Kỷ lục gia và các đơn vị sở hữu kỷ lục Việt Nam đến Kỷ lục gia - Nghệ sĩ Trần Mạnh Tuấn và gia đình. Chúng tôi rất mong ông có thể mạnh mẽ vượt qua được giai đoạn khó khăn này, mau chóng hồi phục sức khỏe để tiếp tục cống hiến tình yêu âm nhạc đến cho cộng đồng xã hội cũng như lan tỏa những giá trị tích cực đối với thế hệ trẻ Việt Nam trong thời gian tới.

Cùng nguyện cầu cho ông được bình an và nhanh chóng hồi phục sức khỏe.

Lê Trần Trường An - Tổng giám đốc Tổ chức Kỷ lục Việt Nam - VietKings

 

VietKings và cộng đồng Kỷ lục gia Việt Nam cùng cầu nguyện cho sức khỏe của Kỷ lục gia - Nghệ sĩ Saxophone Trần Mạnh Tuấn - HỘI KỶ LỤC GIA VIỆT NAM - TỔ CHỨC KỶ LỤC VIỆT NAM(VIETKINGS)