TOP 50 Kỷ lục châu Á trong lĩnh vực ẩm thực của Việt Nam (P.13):Chả cá Lã Vọng (Hà Nội) – Vị Hà Nội tinh tế cho khách thập phương

27-03-2023

(kyluc.vn-VietKings) – Nói đến món ngon Hà Nội thì hầu như ai cũng đều nghĩ đến phở, bún chả... và dĩ nhiên không thể thiếu chả cá Lã Vọng. Không chỉ là một món ăn tinh tế, dân dã của người Hà Thành, chả cá Lã Vọng còn được báo chí và các trang ẩm thực hàng đầu trên thế giới ca ngợi là “món ăn chắc chắn phải thử một lần trong đời”...

Không phổ cập như mẹt bún đậu hay nức tiếng như món phở nóng hổi đã trở thành những thương hiệu quốc dân, Chả Cá Lã Vọng thu mình hơn như một lối ẩm thực đặc trưng, hiếm có khó tìm đối với những thực khách từng ghé thăm Hà Nội và có cơ hội thưởng thức. Một chảo chả cá lăng nướng nóng hổi và thơm lừng không chỉ mang tới những hương vị khó quên mà còn là cả một trải nghiệm với toàn bộ giác quan; từ cảm giác ấm cúng bên bếp lửa, tiếng xèo xèo của mỡ sôi, cá - rau đảo đều, cho tới mùi thơm đưa lên theo làn khói ấm nóng và miếng ngon lan tỏa ngay từ miếng đầu tiên... Tất cả mang đến một phong vị riêng đầy lưu luyến.

 

 

Xuất hiện từ thời Pháp thuộc, món “Chả cá” này được một gia đình họ Đoàn làm ra dùng để cưu mang nghĩa quân Đề Thám, chính vì sức hút từ món chả cá quá ngon nên những vị khách thân thuộc ấy đã giúp gia đình mở một quán chuyên về món chả cá ấy và nhanh chóng trở thành một món ăn đề tài có tiếng thơm ngon phải thưởng thức của vùng địa phương cho đến lúc bấy giờ. Vì quán ăn luôn bày một ông Lã Vọng – Khương Tử Nha ngồi bó gối câu cá – biểu tượng của người tài giỏi nhưng đang phải đợi thời nên từ đó được gọi là Chả cá Lã Vọng.

Từng miếng thịt cá lăng vàng ươm nổi bật trên nền rau thì là và hành xanh mướt, cùng nước sốt sóng sánh sôi ngùn ngụt, nghi ngút khói và hương thơm quyến rũ. Chả cá Lã Vọng thu hút ánh nhìn là vì thế! Là vì cả hương, cả sắc ngon đến mê mẩn... Thưởng thức từng miếng cá được chế biến một cách công phu, từ lúc sơ chế, ướp thấm gia vị rồi nướng, sau đó là chiên để mang đến những hương vị đặc thù của món chả cá lăng tuyệt hảo. Ngọt ngào, đậm đà, bên ngoài giòn nhưng lại mềm nơi bên trong ăn kèm cùng các vị rau, bún tươi và thứ không thể thiếu đó là chén mắm tôm thơm nức nở.

 

 

Cá để làm món chả cá thường là cá lăng, loài cá ít xương, thịt ngọt sống ở vùng sông nước lớn. Ngoài ra, người ta có thể dùng cá anh vũ hoặc cá quả để chế biến.Cá mua về l àm sạch rồi xẻ phi lê. Sau đó thấm khô, cắt thành từng miếng hình chữ nhật, dày khoảng 1,5cm rồi tẩm ướp cùng các gia vị. Sau khi thịt cá đã thấm gia vị thì sắp vào cặp tre, buộc chặt hai đầu để nướng trên than hoa, lật đi lật lại cho vàng đều hai mặt.

 

 

Chả cá sau khi nướng vàng ngậy xếp vào đĩa cùng với bún trắng muốt, rau thì là, húng Láng xanh nõn, hành tươi chẻ nhỏ, đĩa lạc rang thơm phức, một chiếc bánh đa vừng... Đặc biệt, ăn món chả cá phải có chén mắm tôm pha với chanh, ớt, thêm thìa rượu trắng và vài giọt tinh dầu cà cuống, đánh thật kĩ cho sủi bọt. Chuẩn bị ăn, đặt chảo lên bếp than hoa giữa bàn ăn. Chờ chảo nóng, cho mỡ vào rồi trút chả cá đã nướng vào chiên đều. Khi các miếng chả sôi trong mỡ lăn tăn, vàng thơm thì cho hành, thì là cắt khúc vào đảo nhẹ cho thật dậy mùi rồi chia ra các bát ăn…

 

 

Sở dĩ món chả cá Lã Vọng trở thành nét văn hóa thu hút người yêu ẩm thực tìm đến với Hà Nội, ngoài việc cầu kỳ trong chế biến, thưởng thức thì sự đẹp đẽ của màu sắc pha trộn trong trình bày món ăn cũng là một phần quan trọng.

 

 

Trong Miếng ngon Hà Nội, Vũ Bằng viết: "Món chả cá này, muốn ăn cho thật thú, lắm khi cũng phải cầu kỳ một chút, không thể nào xong thôi. Nhất là các gia vị thì có những thứ không thể nào thiếu được: Hành, mắm tôm, chanh ớt, lạc rang, bánh đa vừng… Còn về rau cũng không nhiều, nhưng thiếu một thứ, bữa chả kém ngon đi nhiều lắm. Đầu vị là rau thì là và hành hoa. Sau khi đã sửa soạn các đĩa rau và các gia vị rồi, mời ông nâng chén nhắm “chay” vài củ lạc hay mấy miếng bánh đa; nhà bếp đem chả gắp lên, gỡ ra bát, rồi phủ thì là, rưới mỡ nóng lên là ta lên đũa… nhắm ngay đấy, đừng có để chùng chình mà nguội! Trên lớp rau thì là êm ái mướt xanh như nệm cỏ, những miếng cá nục nạc màu vàng nghệ nằm thảnh thơi như những đứa bé nằm chơi ở cánh đồng quê trông thật ngộ nghĩnh và đẹp mắt. Tiếng mỡ nóng phi hành hoa rưới lên kêu lép bép mới làm cho lòng khách ăn rộn ràng làm sao! Một miếng bún, một miếng bánh đa, rồi hành tây, hành ta, rau thơm, mùi, lạc rang, kèm một hai miếng chả thấm đẫm mắm tôm chanh ớt, và từng miếng to, sau khi đã đưa cay hớp rượu, khà khà! Béo quá, bổ quá, bùi mà thơm ngon quá”…

 

 

Không chỉ thơm ngon, hấp dẫn, nổi tiếng cả trong và ngoài nước,  chả cá Lã Vọng hội tụ nhiều nét đẹp truyền thống, đặc trưng của người Hà Nội. Thưởng thức món chả cá Lã Vọng mang đến cảm giác tận hưởng những gì thanh tao, đặc sắc nhất của một trong số những món ăn nức tiếng đất Hà Thành. 

Từ hiệu quả của Hành trình Tìm kiếm, Quảng bá Đặc sản và ẩm thực Việt Nam lần I vào năm 2012, năm 2013, Tổ chức Kỷ lục Việt Nam tiếp tục tiến hành đề cử đến Tổ chức Kỷ lục châu Á 10 món ăn đặc sản và 8 đặc sản quà tặng đặc sắc của Việt Nam. Vào ngày 12/11/2013, Chả cá Lã Vọng đã chính thức được công nhận đạt giá trị Kỷ lục châu Á theo Bộ tiêu chí của Tổ chức Kỷ lục châu Á quy định. 

 

Diệu Phi (VietKings)