Ghềnh Đá Đĩa rộng khoảng 50m và trải dài hơn 200m, là một trong những danh thắng tuyệt đẹp của mảnh đất Phú Yên (nay là Đắk Lắk). Từ trên cao, có thể nhìn thấy khu ghềnh lấn biển với những khối đá mặt hình lục giác, gắn chặt với nhau tựa miếng sáp ong khổng lồ đều đặn, tạo nên một tổng thể vững chắc với màu đen bóng. 

Ghềnh Đá Đĩa là một kiệt tác của thiên nhiên được tạo ra từ những hoạt động núi lửa cách đây hàng triệu năm. Sự hình thành của Ghềnh Đá Đĩa là kết quả của quá trình địa chất kéo dài hàng trăm triệu năm. Theo các nhà khoa học, cách đây khoảng gần 200 triệu năm, những đợt phun trào núi lửa tại cao nguyên Vân Hòa đã đẩy dòng nham thạch nóng chảy ra mép biển. Khi gặp nước biển lạnh, nham thạch nhanh chóng đông cứng lại, dưới tác động của ứng lực và quá trình nứt vỡ tự nhiên, toàn bộ khối nham thạch đã tạo nên những cột đá có hình thù độc đáo như hiện nay. Nơi đây là một lõm trũng nước đọng lại thành từng vũng. Xung quanh vũng, những khối đá với vết nứt đuợc nước biển bào mòn nhẵn nhụi dựng tầng tầng, bám chặt lấy nhau 

Những cột đá bazan tại Ghềnh Đá Đĩa có hình dạng đặc biệt, được xếp chồng lên nhau một cách đều đặn như những chiếc đĩa khổng lồ do bàn tay tài hoa của thiên nhiên chạm khắc. Mỗi cột đá đều có kích thước và hình dạng gần như nhau, tạo nên một tổng thể hài hòa và đầy ấn tượng. Từng lớp đá bazan được xếp chồng lên nhau tạo thành những bậc thang tự nhiên dẫn từ đất liền xuống biển, như một cầu thang khổng lồ được thiên nhiên kiến tạo.

Những cột đá này không chỉ đẹp về mặt hình thức mà còn mang giá trị khoa học to lớn. Chúng cho phép các nhà địa chất và du khách có cơ hội quan sát trực tiếp quá trình hình thành địa chất của Trái Đất qua hàng triệu năm. Mỗi lớp đá như một trang sử ghi lại câu chuyện về sự biến đổi của địa cầu trong quá khứ xa xôi.

Vào những lúc thủy triều lên, nước biển dâng cao, bao phủ một phần những bậc thang đá tự nhiên, tạo nên khung cảnh như những chiếc bàn đá khổng lồ nổi lên từ mặt nước. Khi thủy triều xuống, toàn bộ cấu trúc đá bazan hiện ra rõ ràng, cho phép du khách có thể đi bộ và khám phá từng chi tiết của kỳ quan thiên nhiên này.

Bên cạnh việc khám phá địa chất, Ghềnh Đá Đĩa cũng là địa điểm lý tưởng cho những ai đam mê nhiếp ảnh. Với cấu trúc đá độc đáo và khung cảnh tuyệt đẹp, nơi đây cung cấp vô số góc chụp độc đáo và ấn tượng. Từ những bức ảnh toàn cảnh cho thấy quy mô hùng vĩ của kỳ quan địa chất, đến những tấm ảnh cận cảnh khắc họa chi tiết tinh xảo của từng cột đá, Ghềnh Đá Đĩa luôn mang đến cho nhiếp ảnh gia những bức ảnh đẹp nhất.

Không chỉ nổi tiếng với kỳ quan địa chất, vùng đất quanh Ghềnh Đá Đĩa còn là nơi lưu giữ nét văn hóa đặc trưng của người dân miền biển. Những làng chài gần đó vẫn duy trì lối sống truyền thống, với nghề đánh bắt hải sản được truyền qua nhiều thế hệ. Các làng chài quanh Ghềnh Đá Đĩa cũng mang đến cho du khách cơ hội trải nghiệm đời sống ngư dân địa phương, từ việc ra khơi đánh bắt cá vào sáng sớm đến việc tham gia vào các hoạt động chế biến hải sản tại các gia đình địa phương.

Với giá trị cảnh quan và địa chất độc đáo, Ghềnh Đá Đĩa đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng là Thắng cảnh Quốc gia vào năm 2005. Đến năm 2020, nơi đây được công nhận là Di tích Quốc gia Đặc biệt.

Vẻ đẹp độc đáo và giá trị khoa học đặc biệt ấy đã giúp Ghềnh Đá Đĩa từng bước khẳng định vị thế của mình trên bản đồ du lịch Việt Nam. Đây chính là minh chứng cho sự phong phú và đa dạng của thiên nhiên Việt Nam, nơi mà những kỳ quan địa chất hiếm có thế giới vẫn đang âm thầm tồn tại và chờ đợi được khám phá.