[VIETKINGS-TOPPLUS] Nhút Thanh Chương (Nghệ An) – Hành trình tìm kiếm và đề cử TOP các đặc sản quà tặng của 34 tỉnh, thành Việt Nam (P.110)

30-05-2026

(kyluc.vn) Nhắc đến món ngon xứ Nghệ không thể không nhắc tới món nhút Thanh Chương. Món ăn dân dã này đã trở thành “thương hiệu” mà bất cứ du khách nào đến đây cũng muốn được một lần thưởng thức.

Nhút mít là món ăn dân dã thời gian khó. Theo tư liệu lịch sử, hàng trăm năm trước, vào tháng 3 hay còn gọi là tháng giáp hạt, một số vùng quê xứ Nghệ chỉ có khoai lang với mít. Để cải thiện bữa ăn, nhiều gia đình hái quả mít non chẻ từng miếng luộc lên chấm chẩm chéo ăn với cơm. Do mùa mít chỉ vài tháng, đề phòng quả già đi, một số người đã thái nhỏ mít muối mặn ăn quanh năm, từ đó hình thành đặc sản nhút mít Thanh Chương.

Mùa làm nhút mít Thanh Chương bắt đầu từ tháng 3 hàng năm, khi quả trên cây mới đậu khoảng hai tháng, không quá non, cũng chưa quá già, phù hợp để chế biến. Quả mít non được gọt sạch vỏ gai bên ngoài, đem rửa cho sạch mủ, sau đó dùng dao chặt nhẹ đều tay rồi thái nhỏ từ ngoài vào trong sao cho xơ, múi và hạt thành sợi dài khoảng 3-4 cm. Các sợi mít sau đó được ngâm với nước gạo trong 1-2 tiếng cho hết nhựa, giúp sợi mít từ bầm đen trở nên trắng tinh. Song song với quá trình này, người dân sẽ chuẩn bị các gia vị như ớt cay, tỏi, sả, riềng đem thái nhỏ rồi trộn đều với sợi mít rồi cho vào muối. Cứ một kg mít thì bóp với một kg muối, tiếp đó ủ trong nồi, chum tùy theo nhu cầu sử dụng của gia đình. Mít được muối càng lâu thì càng ngon. Nếu ủ mít vào mùa hè thì khoảng một tuần là chín. Mùa đông khoảng 10-15 ngày. Để đạt chuẩn, khi muối cần nén chặt, đè vật cứng lên, không được để mít nổi trên mặt nước. Nếu sơ suất thì lúc chín nhút thành phẩm sẽ thâm đen, không chuẩn vị. 

 

Món nhút chỉ cần vắt ráo nước rồi chấm mắm tỏi, nước tương ăn kèm rau kinh giới rất hợp. Ngoài ra chị em có thể rửa sạch vắt nước xào với mỡ thêm chút đường ăn siêu tốn cơm. Những ngày thời tiết nắng khô hanh, một bát nhút nộm thêm chút lạc, bánh đa, thịt lợn ăn kèm thì không còn gì tuyệt hơn. Bên cạnh đó, nhút còn có thể nấu canh cá chua hay canh lạc ăn vừa bùi, vừa chua, vừa thơm rất lạ miệng. Các nguyên liệu để kết hợp với nhút đều rất mộc mạc, dễ kiếm nhưng tạo nên hương vị mới mẻ, thanh thanh, man mát, vô cùng dễ ăn.

Những năm gần đây, nhút Thanh Chương còn là một sản phẩm đặc trưng để bán cho khách du lịch đến nơi đây lỡ “phải lòng” món ăn dân dã mà đậm đà này.

--------------------------------------------------------------------

Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (VietKings) phối hợp cùng Tổ chức TOP Việt Nam triển khai Hành trình đề cử TOP 100 quà tặng đặc sản tiêu biểu của 34 tỉnh, thành Việt Nam nhằm tôn vinh những sản vật đặc trưng gắn liền với điều kiện tự nhiên, văn hóa ẩm thực và đời sống bản địa của từng vùng miền. Hành trình hướng đến việc lựa chọn các đặc sản tiêu biểu có thể mua làm quà tặng du lịch, bảo đảm giá trị sử dụng, tính bản sắc, câu chuyện nguồn gốc rõ nét và khả năng đại diện cho hình ảnh địa phương, qua đó góp phần quảng bá điểm đến, kích cầu du lịch và lan tỏa tinh hoa đặc sản Việt Nam đến với du khách trong và ngoài nước.

Mỗi ngày, các bài đề cử sẽ được công bố rộng rãi trên hệ thống trang truyền thông chính thức của Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (VietKings). Ban quản lý hành trình rất mong nhận được sự quan tâm theo dõi của bạn đọc trong và ngoài nước nhằm tiếp tục quảng bá các giá trị đặc biệt của các tỉnh, thành nói riêng và Việt Nam nói chung.

Mọi thông tin xin liên hệ xin gửi về:

TỔ CHỨC KỶ LỤC VIỆT NAM - VIETKINGS

01 Đặng Văn Ngữ, Phường Phú Nhuận, TP. Hồ Chí Minh

Điện thoại: (0283) 8 477 477

Đăng ký Kỷ lục: 0908 254 258 - 08 333 68 555


Diệu Phi – VietKings (tổng hợp và biên tập; ảnh Internet)