[Worldkings] Top 50 phát minh làm thay đổi thế giới (P. 18) Dự án bảo đồ gen người: Phát minh đột phá mở đường cho những tiến bộ trong nghiên cứu y sinh và phương pháp trị bệnh

22-04-2023

(Kyluc.vn - Worldkings.org) Dự án bản đồ gen người là một nỗ lực quốc tế lớn được thực hiện từ năm 1990–2003. Đây là một trong những nỗ lực khoa học quan trọng và tham vọng nhất trong lịch sử loài người.

Dự án bản đồ gen người (Human Genome Project - HGP) là một dự án nghiên cứu khoa học quốc tế với mục tiêu xác định các cặp cơ sở tạo nên DNA của con người và xác định, lập bản đồ và giải trình tự tất cả các gen của bộ gen người từ cả quan điểm vật lý và chức năng. 

 

Trước HGP, trình tự cơ sở của nhiều gen người đã được xác định thông qua đóng góp của nhiều nhà khoa học. Tuy nhiên, phần lớn bộ gen của con người vẫn chưa được khám phá, và các nhà nghiên cứu, đã nhận ra sự cần thiết và giá trị của việc có sẵn thông tin cơ bản về trình tự bộ gen của con người, đã bắt đầu tìm cách khám phá thông tin này nhanh hơn.

HGP ở Hoa Kỳ được bắt đầu vào năm 1990 và dự kiến ​​là một nỗ lực mười lăm năm để lập bản đồ bộ gen người. Đã có một số tiến bộ công nghệ kể từ năm 1990 đã đẩy nhanh tiến độ của dự án đến ngày hoàn thành vào khoảng năm 2003. HGP của Hoa Kỳ bao gồm Bộ Năng lượng (DOE) và Viện Y tế Quốc gia (NIH) với hy vọng khám phá 50.000 đến 100.000 gen của con người và cung cấp chúng cho nghiên cứu sinh học tiếp theo. Có một số quốc gia khác tham gia vào dự án, bao gồm Úc, Brazil, Canada, Pháp, Đức, Nhật Bản và Vương quốc Anh. Bên cạnh nhiều quốc gia tham gia vào dự án, còn có một số công ty thương mại tham gia giải trình tự. 

Có một số mục tiêu đã được đặt ra bởi HGP mà họ hy vọng sẽ hoàn thành trước ngày hoàn thành vào năm 2003. Một trong những mục tiêu đầu tiên của dự án là xác định 50.000 đến 100.000 gen được tìm thấy trong DNA. Mục tiêu thứ hai của HGP là giải trình tự 3 tỷ cơ sở hóa học tạo nên DNA của con người. Giải trình tự DNA là quá trình xác định thứ tự của các "cơ sở" khối xây dựng hóa học tạo nên DNA của nhiễm sắc thể người. Thông tin này sau đó sẽ được lưu trữ vào một cơ sở dữ liệu lớn để các cá nhân khác có thể sử dụng thông tin đó.

Các khả năng từ thông tin sẽ thu được từ dự án là hầu như vô tận. Nó rất có thể sẽ thay đổi nhiều kỹ thuật nghiên cứu sinh học và y tế cũng như nhiều phương pháp được các chuyên gia y tế của chúng ta sử dụng ngày nay. 

 

Một trong những lợi ích tiềm năng là trong lĩnh vực y học phân tử. Những lợi ích trong lĩnh vực này có thể bao gồm chẩn đoán bệnh tốt hơn, phát hiện sớm một số bệnh, liệu pháp gen và hệ thống kiểm soát thuốc. Trong tương lai sẽ có những phương pháp điều trị mới trong y học phân tử không điều trị triệu chứng mà xem xét nguyên nhân của vấn đề.

Một lĩnh vực khác có thể gặt hái những lợi ích của HGP là lĩnh vực bộ gen vi sinh vật. Lĩnh vực này có thể tìm ra các nguồn năng lượng mới, thông qua việc giải trình tự bộ gen của vi khuẩn. Điều này có thể dẫn đến những khám phá hữu ích trong sản xuất năng lượng, giảm chất thải độc hại và chế biến công nghiệp.

HGP cũng có thể rất hữu ích cho sự hiểu biết về sự tiến hóa của con người và sự di cư của con người. Nó có thể giúp dẫn dắt các nhà khoa học tìm hiểu con người đã tiến hóa như thế nào và con người ngày nay đang tiến hóa như thế nào. Nó cũng sẽ giúp hiểu về sinh học chung mà chúng ta chia sẻ với tất cả sự sống trên trái đất. So sánh bộ gen của chúng ta với những người khác có thể giúp dẫn đến mối liên hệ giữa các bệnh với những đặc điểm nhất định.

 

Một lĩnh vực cuối cùng chắc chắn sẽ nhận được những lợi ích to lớn từ HGP là lĩnh vực nông nghiệp và chăn nuôi. Công nghệ này có thể giúp phát triển các loại cây trồng kháng bệnh, côn trùng và hạn hán, do đó có thể sản xuất nhiều hơn cho thế giới. Nó cũng sẽ giúp tạo ra những con vật khỏe mạnh hơn, năng suất cao hơn và có thể kháng bệnh để đưa ra thị trường.

 

Theo Liên minh Kỷ lục Thế Giới (Worldkings.org)


Kim Ngân - Vietkings (sưu tầm và biên dịch) (nguồn ảnh: internet)