[WOWTIMES- Top 100 Công trình trên 100 tuổi] (P.63) Chùa Vĩnh Tràng – trăm năm lưu giữ nét giao thoa kiến trúc Đông Tây tinh tế (1849- 2022)

03-10-2022

[VIETKINGS – NIÊN LỊCH &THÀNH TỰU (WOWTIMES] Chùa Vĩnh Tràng hay còn gọi là chùa Vĩnh Trường có một lịch sử xây dựng nhiều thăng trầm và trải qua nhiều đời thay đổi, tôn tạo. Điều đặc biệt của chùa Vĩnh Tràng chính là được xây dựng theo lối kiến trúc tổng hợp, giao thoa giữa nền kiến trúc Á – Âu, đó là Pháp, La Mã, Thái, Miên và Chàm.

Lịch sử chùa Vĩnh Tràng

 

Toàn cảnh Chùa Vĩnh Tràng Tiền Giang khi nhìn từ trên cao. (Ảnh: internet)

 

Chùa Vĩnh Tràng tọa lạc trên đường Nguyễn Trung Trực, thành phố Mỹ Tho, đây là ngôi chùa nổi tiếng ở Nam Bộ. Vào đầu thế kỷ 19, dưới triều vua Minh Mạng chùa được ông bà Bùi Công Đạt xây dựng để tu hành.

Năm 1849, sau khi ông đạt quy tiên, Hòa thượng Thích Huệ Đăng trụ trì  đã  tu bổ xây dựng thành  ngôi đại tự cột gỗ, mái ngói và đặt tên là chùa Vĩnh Tràng với ngụ ý chùa được bền vững như trời – trăng – sông – núi.

Năm 1907, Hòa thượng Chánh Hậu đã cho trùng tu, tôn tạo lớn, đặc biệt là mặt tiền và sân khu thiên tĩnh. Chùa được xây cất do công trình kiến trúc của nhiều người, trong nhiều năm, được kiến trúc khá tinh vi, đa dạng theo lối kiến trúc tổng hợp Á – Âu; nhưng chùa vẫn mang đậm nét kiến trúc điêu khắc truyền thống Việt Nam.

Năm 1984Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch công nhận chùa Vĩnh Tràng là di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Năm 2007Tổ chức Kỷ lục Việt Nam đã ghi nhận chùa Vĩnh Tràng là: “Ngôi chùa Việt Nam đầu tiên kết hợp phong cách kiến trúc giữa phương Đông và phương Tây”.

                   

Cổng chùa xưa và nay. (Ảnh: internet)

 

Kiến trúc ấn tượng của Chùa Vĩnh Tràng Tiền Giang.

Chùa Vĩnh Tràng Tiền Giang không chỉ hấp dẫn bởi bề thế và sự rộng lớn mà còn bởi kiến trúc độc đáo của chùa. Kiến trúc của chùa là sự kết hợp giữa văn hoá phương Đông và phương Tây hoà quyện cùng cái hồn của nghệ thuật Việt Nam truyền thống.

 

Chùa có kiến trúc Á – Âu kết hợp hài hòa. (Ảnh: internet)

 

Ban đầu, Chùa Vĩnh Tràng Tiền Giang được xây dựng theo lối kiến trúc Bắc tông có hình chữ “Quốc”. Sau này, chùa được tô điểm thêm một vài nét kiến trúc khác của người Khmer và người phương Tây. Nhưng thiết kế chủ đạo của Chùa Vĩnh Tràng vẫn trung thành với truyền thống của người Việt. Chùa được xây dựng thành bốn gian chính nối tiếp nhau gồm: Tiền đường, Chánh điện, Nhà tổ, Nhà hậu. Chùa có diện tích lên đến 14.000 m2, được xây dựng bằng xi măng và nhiều loại gỗ quý.

 

Chùa được xây dựng theo lối kiến trúc Bắc tông có hình chữ “Quốc” với bốn gian chính nối tiếp nhau. (Ảnh: internet)

 

Mặt chính của chùa được xây bằng bê tông, tổng thể giống nhà cổ kiểu Pháp. Một phần nóc chùa ảnh hưởng của văn hóa Khmer, gạch men trang trí xuất xứ từ Nhật Bản. Những hàng cột ở mặt tiền và dọc hành lang phía chùa thanh mảnh, mái vòm cong. Trên mái vòm trang trí hoa văn kiểu kiến trúc La Mã xen với phong cách thời Phục Hưng của phương Tây. Các cổng, cửa sổ bằng sắt giống biệt thự của Pháp.

 

 (Ảnh: internet)

 

Phía trong gian chánh điện và nhà tổ làm theo kiểu của người Hoa nhưng vẫn giữ nét kiến trúc Việt Nam. Trên mái treo nhiều hoành phi câu đối bằng chữ Hán. Các hàng trụ cột bên trong được làm bằng gỗ quý. Bên trong chánh điện có một hòn non bộ lớn ở giữa. Không gian nơi đây khá đặc biệt vì được xây dựng theo lối kiến trúc La Mã, hòa lẫn cùng những hàng đá hoa sặc sỡ kiểu Pháp trên nóc. Ngoài ra tại chùa vẫn còn lưu giữ gần 20 bức tranh sơn thủy khác nhau cũng được xem là "đồ cổ" lâu đời.

 

Hòn non bộ bên trong Chánh điện. (Ảnh: internet)

 

Những pho tượng khổng lồ tại Chùa Vĩnh Tràng

Chùa Vĩnh Tràng Tiền Giang sở hữu những kiến trúc hình điêu khắc cùng tượng Phật được thếp vàng óng ánh vô cùng đặc biệt. Chi tiết này vừa là điểm nhấn cho không gian chùa, vừa để phòng chống mối mọt. Chánh điện được nâng đỡ bằng những cây cột gỗ to lớn từ các loại gỗ quý hiếm, bên dưới được đổ lớp bê tông vững chắc.

 

Các tượng Phật quý trong chánh điện. (Ảnh: internet)

 

Chùa Vĩnh Tràng có đến khoảng 60 tượng Phật được đúc bằng nhiều loại vật liệu khác nhau như gỗ, đồng, xi măng, đất nung và toàn bộ được sơn son thếp vàng, có niên đại từ cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX.

 

Chùa Vĩnh Tràng được công nhận là di tích lịch sử văn hóa quốc gia năm 1984. (Ảnh: internet)

 

Với những giá trị lịch sử to lớn và kiến trúc độc đáo, chùa Vĩnh Tràng được công nhận là di tích lịch sử văn hóa quốc gia năm 1984, trở thành điểm du lịch Miền Tây thu hút đông đảo khách thập phương đến tham quan chiêm bái. Người dân đến đây không chỉ để ngắm một ngôi chùa lớn, mà còn đến để gửi gắm những ước vọng bình an, trải lòng mình trong một không gian yên bình, an tịnh.

 

 

 

 

Quyên Nguyễn- Wowtimes (Tổng hợp)