(Uskings) Top những nhân vật vĩ đại nhất trong lịch sử nước Mỹ - P39 - Irving Fisher (New York) : "Ông tổ" của học thuyết tiền tệ

09-05-2023

(kyluc.vn - uskings.us) Thuyết giao dịch tiền tệ Fisher (tiếng Anh: The Fisher’s Quantity Theory of Money) là một nội dung của học thuyết tân cổ điển về tiền tệ, được nghiên cứu và phát triển bởi nhà kinh tế học người Mỹ Irving Fisher.

Irving Fisher (27 tháng 2 năm 1867 tại Saugerties, New York – 29 tháng 4 năm 1947 tại New York) là một nhà kinh tế học Hoa Kỳ. Một số khái niệm kinh tế học được mang tên ông, bao gồm hiệu ứng Fisher, giả thuyết Fisher và định lý tách Fisher. Ông được coi là ông tổ của học thuyết tiền tệ.

 

 

Khi còn nhỏ, ông có khả năng toán học đáng nể và khả năng phát minh sáng tạo. Năm 1891, Irving Fisher nhận bằng Tiến sĩ đầu tiên về kinh tế học do Yale cấp. Cố vấn giảng dạy của ông là nhà vật lý lý thuyết Willard Gibbs và nhà xã hội học William Graham Sumner. Khi còn là một sinh viên, Irving Fisher đã thể hiện tài năng và thiên hướng đặc biệt đối với toán học, nhưng ông nhận thấy rằng kinh tế học mang lại phạm vi lớn hơn cho tham vọng của ông và các mối quan tâm xã hội. Luận án của ông được Yale công bố năm 1892 với tên gọi Những điều tra toán học trong Lý thuyết Giá trị và Giá cả , là một sự phát triển chặt chẽ của lý thuyết về trạng thái cân bằng tổng quát.

Ông đã biên tập Tạp chí Yale từ năm 1896 đến năm 1910 và hoạt động tích cực trong nhiều hội, viện và tổ chức phúc lợi uyên bác. Ông là chủ tịch của Hiệp hội Kinh tế Mỹ trong năm 1918.Nghiên cứu của ông về lý thuyết số lượng tiền đã mở đầu cho trường phái tư tưởng kinh tế vĩ mô được gọi là "chủ nghĩa tiền tệ". Fisher cũng là người tiên phong trong lĩnh vực kinh tế lượng, bao gồm cả việc phát triển các chỉ số. Một số khái niệm mang tên ông bao gồm phương trình Fisher, giả thuyết Fisher, hiệu ứng Fisher quốc tế, định lý tách Fisher và thị trường Fisher.

 

 

Fisher có lẽ là nhà kinh tế học nổi tiếng đầu tiên, nhưng danh tiếng của ông trong suốt cuộc đời đã bị tổn hại không thể khắc phục được bởi tuyên bố công khai của ông, chỉ chín ngày trước Sự sụp đổ của Phố Wall năm 1929, rằng thị trường chứng khoán đã đạt đến "mức cao nhất vĩnh viễn". Lý thuyết sau đó của ông về giảm phát nợ như một lời giải thích cho cuộc Đại suy thoái, cũng như việc ông ủng hộ ngân hàng dự trữ đầy đủ và các loại tiền tệ thay thế, phần lớn đã bị bỏ qua để ủng hộ công việc của John Maynard Keynes.

Kể từ đó, danh tiếng của Fisher đã phục hồi trong giới kinh tế học thuật, đặc biệt là sau khi các mô hình lý thuyết của ông được khám phá lại vào cuối những năm 1960 và 1970, thời kỳ mà sự phụ thuộc ngày càng tăng vào các mô hình toán học trong lĩnh vực này. Sự quan tâm đến ông cũng tăng lên trong công chúng do sự quan tâm ngày càng tăng đối với giảm phát nợ sau cuộc Đại suy thoái.

Fisher là một trong những người ủng hộ hàng đầu cho ngân hàng dự trữ đầy đủ, mà ông ủng hộ với tư cách là một trong những tác giả của Chương trình Cải cách Tiền tệ trong đó đề xuất chung được vạch ra.

Theo Tổ chức Kỷ lục Hoa Kỳ (uskings.us) 


Thanh Huyền - VietKings (biên tập và nguồn ảnh: internet)